Isı ve sıcaklık

 

Isı nedir?

• Sıcaklığı yüksek olan maddeden sıcaklığı düşük olan maddeye aktarılan enerjiye ısı denir.
• Isı bir enerji çeşididir.
• Isı kalorimetre kabı ile hesaplanır.
• Isının birimi kalori(cal) veya joule’dür.
• Isı maddenin miktarına bağlıdır.
• Maddeler ısıtıldıkları zaman sahip oldukları enerji miktarı artar.

Sıcaklık nedir?

• Maddenin sahip olduğu enerjinin ortalama göstergesine sıcaklık denir.
• Sıcaklık bir enerji çeşidi değildir.
• Sıcaklık termometre ile ölçülür.
• Sıcaklık birimi Celcius( ⁰C)‘dur.
• Sıcaklık madde miktarına bağlı değildir.
• Isı alan maddenin sıcaklığı artar, ısı veren maddenin sıcaklığı azalır.

Isı ve sıcaklık arasındaki farklar

ISI	SICAKLIK
Isı bir enerjidir.	Sıcaklık enerji değildir.
Isı kalorimetre kabı ile hesaplanır.	Sıcaklık termometre ile ölçülür.
Isının birimi joule (J) ve kalori (cal)’dir.	Sıcaklığın birimi Celcius’tur. (°C)
Madde miktarına bağlıdır.	Madde miktarına bağlı değildir.
Isı maddeler arasında alınıp verilebilir.	Sıcaklığın alış verişi olmaz.
Sıcaklıkları farklı maddeler arasında ısı akışı olur.	Sıcaklık akışı olmaz.

Isı ve sıcaklık farklılığına günlük hayattan örnekler

• Yanan bir kibrit çöpünün sahip olduğu ısı miktarı bir odayı ısıtmaya yetmezken, sıcaklığı elimizi yakacak kadar yüksektir.
• Kalorifer peteğinin sahip olduğu ısı miktarı bir odayı ısıtmaya yeterken, sıcaklığı elimizi yakamayacak kadar düşüktür.
• Havanın sıcaklığını ölçeriz, ısısını ölçmeyiz.
• Vücut ısısını ölçmeyiz, vücut sıcaklığını ölçeriz.
• Kömür yandığında çevresine sıcaklık vermez, ısı verir.

Unutma! Isı ve sıcaklık farklı kavramlardır.

Isı Alışverişi

Farklı sıcaklıklardaki maddeler birbirine temas ettirildiğinde sıcak olan maddeden soğuk olan maddeye doğru gerçekleşen enerji aktarımına ısı alışverişi denir.

Isı akışı, sıcak maddeden soğuk maddeye doğrudur. Sıcak madde soğuk maddeye ısı verir ve sıcaklığı azalır, soğuk madde ise sıcak maddeden ısı alır ve sıcaklığı artar.

Isı alışverişi son sıcaklıklar eşit olunca yani denge sıcaklığına ulaşınca biter. Denge sıcaklığı; sıcak olan maddenin ilk sıcaklığından düşük, soğuk olanınkinden yüksek olur.

Sıcaklığı aynı olan maddeler arasında ısı alışverişi olmaz.

Denge Sıcaklığı Örnekleri

Örnek: A maddesi: 60°C, B maddesi: 30°C birbirine temas ettirildikten sonra son sıcaklıkları kaç olur?

A ve B maddelerinin, madde miktarları başlangıçta eşit ise İlk sıcaklıklar toplanır ve sonra ikiye bölünür.

Denge sıcaklığı = (60 + 30) ÷ 2 = 45°C

Örnek: Bir bardakta 60°C sıcaklığında su, başka bir bardakta ise 20°C sıcaklığında sular eşit miktarda karıştırılınca denge sıcaklığı ne olur?

Denge sıcaklığı = (60 + 20) ÷ 2 = 40°C olur.

 

“Isı ve Sıcaklık” Konu Anlatımını İndir.